Koffie is een van de meest geconsumeerde dranken ter wereld. De mondiale markt heeft een waarde van ruim 250 miljard dollar. Toch wordt het grootste deel van die koffie verbouwd op kleine plantages in landen als Brazilië, Vietnam, Colombia, Ethiopië en Honduras.

Meer dan twaalf miljoen kleinschalige boeren zijn afhankelijk van de opbrengst van hun koffiestruiken. Zij produceren samen ongeveer tachtig procent van alle koffie wereldwijd. Juist deze groep staat nu onder zware druk. Extreem weer, langdurige droogte en mislukte oogsten raken hun bestaanszekerheid in de kern. De gevolgen zijn inmiddels ook zichtbaar voor consumenten en bedrijven: schaarste, prijsschommelingen en een steeds kwetsbaardere toeleveringsketen.

Een beter klimaat en inkomen combineren De Nederlandse ontwikkelingsorganisatie Solidaridad werkt al jaren aan oplossingen die klimaatweerbaarheid en economische zekerheid met elkaar verbinden. In het programma Van Klimaatslachtoffers naar Klimaathelden worden boeren in onder meer Nicaragua, Colombia, Oeganda en Kenia begeleid bij de overgang naar klimaatslimme landbouw. Het centrale principe is eenvoudig én effectief: koffieplanten groeien beter onder schaduwbomen. Die bomen beschermen tegen hitte, verbeteren de bodem, houden water vast en verhogen zo de opbrengst. Tegelijkertijd slaan ze koolstof op.

Die vastgelegde CO2 wordt via het digitale platform Acorn verhandeld als carbon credits. Bedrijven kunnen deze credits aankopen als onderdeel van hun klimaatstrategie, terwijl boeren een directe vergoeding ontvangen voor hun Carbon Removal Units. Zo ontstaat een extra, structurele inkomstenbron.

Tastbare resultaten in korte tijd Sinds de start van het programma in 2023 zijn bijna 100.000 boeren getraind in klimaatslimme landbouw. Al 85.000 boeren zijn aangesloten op het Acorn-platform. Op meer dan 97.000 hectare wordt nu boslandbouw toegepast. In totaal is al ongeveer 146.000 ton CO2 vastgelegd en geverifieerd – vergelijkbaar met de jaarlijkse uitstoot van ongeveer 100.000 benzineauto’s. Zulke cijfers tonen dat schaal en impact hand in hand gaan.

Betrouwbare organisatie met mondiale slagkracht Solidaridad is actief in meer dan vijftig landen en werkt samen met boeren, bedrijven en overheden aan duurzame handelsketens. Van de uitgaven gaat 97 procent naar de doelstellingen. De organisatie beschikt over een CBF-keurmerk en heeft een ANBI-status, wat betekent dat giften fiscaal aftrekbaar zijn. Die transparantie en effectiviteit maken het voor zowel particulieren als bedrijven aantrekkelijk om bij te dragen.

Wat uw gift concreet mogelijk maakt De aanplant van schaduwbomen is cruciaal voor het succes van het programma. Met een gift van € 500 kunnen 210 schaduwbomen worden geplant. Daarmee verdienen boeren jaarlijks gemiddeld € 330 extra aan CO2-credits. Deze opbrengst loopt minimaal twintig jaar door. Dat is geen eenmalige steun, maar een structurele impuls voor zowel het gezin als het landschap.

Van kopje koffie naar ketenverantwoordelijkheid De koffie die in Nederlandse kantoren, cafés en huiskamers wordt geschonken, is onlosmakelijk verbonden met het leven van kleine boeren duizenden kilometers verderop. Door hen te steunen bij klimaatslimme productie, beschermen we niet alleen hun bestaan, maar ook de leveringszekerheid van koffie op de lange termijn. Een koffieboer wordt zo geen slachtoffer van klimaatverandering, maar een actieve klimaatheld.

Samenwerking met het bedrijfsleven Structurele verandering vraagt om samenwerking in de hele keten. Een mooi voorbeeld daarvan is de samenwerking met koffiegroothandel Café del Mar, onderdeel van Coffee Growth Group. Sinds 2015 doneert Café del Mar € 0,75 per kilo koffie aan het werk van Solidaridad. Daarmee zijn al honderden koffieboeren in Mexico en Peru getraind in duurzamere productiemethoden. De kwaliteit van hun bonen verbetert, hun inkomsten groeien en hun bedrijf krijgt weer toekomst. Het laat zien dat ook bedrijven concreet kunnen bijdragen aan een veerkrachtigere koffieketen.