Jonas Swarttouw, managing director Europa bij NewCold, ziet dagelijks hoe grote voedselbedrijven worstelen met die transitie. “De grote voedselbedrijven groeien verder, door acquisitie en door investeringen. Maar de logistieke dienstverleners waar ze historisch mee zijn opgegroeid, zijn vaak lokaal actief, kleinschalig en erg arbeidsafhankelijk.”

Swarttouw bouwde mee aan de Europese en Amerikaanse activiteiten van NewCold, een Nederlands bedrijf dat hoog geautomatiseerde, temperatuurgecontroleerde warehouses ontwerpt, bouwt en beheert. Erik van Wunnik, managing director van NewAmbient, de groeidivisie van NewCold, werkte hiervoor bij DSV, een van ‘s werelds grootste logistieke dienstverleners. “De grote dienstverleners zouden het wel kunnen, maar die zijn afhankelijk van derde partijen. System integrators, vastgoedpartijen, externe software. Als je vijf of zes partners hebt, ben je volledig afhankelijk van de innovatiekracht van elk van hen afzonderlijk.”

NewCold kiest een andere aanpak: alles in eigen beheer. Van engineeringkeuzes en staalbouw tot warehouse management software en motion control. Juist door die combinatie van expertise, ontwikkeling, automatisering, software, operatie, transport en infrastructuur onder één dak zien klanten NewCold steeds vaker als strategische partner in plaats van als logistiek dienstverlener alleen.

Automatisering op het snijvlak van economie en duurzaamheid

Het meest concrete voorbeeld van die aanpak staat in de buurt van Osnabrück. Daar beheert NewCold een warehouse voor ijs, friet, groenten en kant-en-klaarmaaltijden waarbij het volledige logistieke proces tussen producent en supermarktketen grotendeels zonder menselijke tussenkomst verloopt. Producten worden automatisch geladen, automatisch getransporteerd, automatisch opgeslagen tot veertig meter hoog en automatisch weer uitgeladen voor levering aan de klant.

“Als er geen imperfecties zijn, raakt niemand met zijn handen dat product nog aan”, zegt Swarttouw. Die imperfecties bestaan nog wel: pallets die niet uniform gestapeld zijn, ontbrekende berichten in de datastromen, of handelingen die technisch kunnen worden geautomatiseerd maar economisch nog niet rendabel zijn. Automatisering lost bovendien meerdere problemen tegelijk op: minder personeel nodig voor repetitief werk, efficiënter ruimtegebruik, lagere energiekosten en hogere voorspelbaarheid. In het warehouse van NewCold in Dinteloord, Nederland, worden zonnepanelen gecombineerd met de restwarmte van een nabijgelegen buurman om grotendeels off-grid te opereren. “Een vrieshuis off-grid, met meer dan honderdduizend pallets. Dat is echt uniek”, aldus Van Wunnik.

Logistiek wordt steeds meer een strategisch onderdeel van de voedselketen

Netcongestie als vestigingsfactor

Dat voorbeeld maakt ook de kwetsbaarheid zichtbaar. Netcongestie is in Nederland een groeiend probleem voor de logistieke sector. Nieuwe warehouses kunnen niet altijd tijdig worden aangesloten op het elektriciteitsnet, wat investeringsbeslissingen vertraagt of blokkeert. Swarttouw nuanceert echter: “Overal waar wij bouwen is de stroomaansluiting een kernonderwerp dat we direct aan het begin van het project behandelen. In Spanje, in Madrid, hebben we ook besloten fors te investeren in zonne-energie, omdat ook daar de aansluitingscapaciteit beperkt was. Laten we onszelf als Nederlander niet te uniek voelen. Netcongestie is eigenlijk overal.”

Toch erkent Van Wunnik dat de Nederlandse situatie extra complex is door de regionale verschillen in regelgeving en procedures. “Noord-Brabant werkt anders dan Gelderland. Buitenlandse bedrijven die hier komen, begrijpen dat niet altijd. Wij hebben als Nederlands bedrijf dat voordeel, maar het blijft een serieuze uitdaging.”

De infrastructuur van morgen vraagt langetermijndenken

De kern draait voor Swarttouw en Van Wunnik niet om technologie op zichzelf. Het gaat om de manier waarop die technologie wordt ingezet: samen met klanten, op de juiste locatie, op de juiste schaal, vanuit een langetermijnperspectief.

“Als je een super geautomatiseerd warehouse op een volledig verkeerde plek neerzet, met de verkeerde capaciteiten, voeg je geen waarde toe”, zegt Swarttouw. “Dat partnership is cruciaal.” Van Wunnik wijst op een bredere verschuiving in de markt. “De logistieke markt beweegt van een commoditymarkt naar een waardeketen. Bedrijven die dat begrijpen, sluiten langetermijncontracten af en gaan echte strategische partnerships aan.”

NewCold groeide in twaalf jaar van vier naar drieduizend medewerkers. Die groei is gebouwd op de filosofie: geen opslagplaatsen leveren, maar logistieke infrastructuur realiseren die de voedselketen betrouwbaarder, efficiënter en duurzamer maakt. Swarttouw ziet nog veel ruimte voor AI om het ontwerp, de planning en de operatie verder te versterken. “We gaan naar een wereld waarin hoogtechnologisch werken een voorwaarde is voor de volgende stap.”